Prof. Dr. Cüneyt Köksoy

Lazerle Varis Tedavisi

Lazer tedavisi nedir?

Genelde varis ameliyatı güvenilir ve başarılı bir girişim olmasına karşın, sonuçta cerrahi bir girişim olması nedeni ile gerek anestezi gerekse cerrahi uygulamalara bağlı olarak bazı riskler taşımaktadır. Ameliyatın anestezi gerektirmesi, bacakta birkaç cerrahi kesi yapılıyor olması, işlem sonrası bacakta olan morarma, kanama, şişlik ve ağrının bir kaç hafta rahatsızlığa neden olması nedeni ile, daha basit ama hastaya daha az rahatsızlık veren yeni yöntem arayışına yol açmıştır. Bu yöntemlerden en yaygın kullanılanı lazer ile varis tedavisidir. Ameliyatla elde edilen sonuçtan çok daha fazlası, çok daha kolay, rahat, acısız ve kozmetik olarak çok daha başarılı bir şekilde elde edilebilir. Burada hastalıklı damarların içerisine ilerletilen özel bazı teller ile (kateter) lazer enerjisi kullanılarak varise neden olan damarlar yok edilmektedir. Genel olarak işlem sonrası bacakta ağrı ve morarma klasik cerrahi yönteme göre çok daha az olup, hasta kısa sürede günlük yaşamına geri dönebilmektedir. Bu yöntem derideki küçük varislerin lazerle yakılmasından (dermal lazer)  farklı olup, toplardamar içi lazer tedavisinin İngilizce kısaltması olan EVLT (EndoVenous Laser Treatment”  veya “Endovenous Laser Ablation”  gibi benzeri isimlerle anılmaktadır.

 

Laser (Lazer) (İngilizce LASER ( Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation ) Lazerler, günlük yaşamda sıklıkla kullanılmaktadırlar. Örneğin, süper marketlerde ürün fiyatlarını, CD'lerden müziği, DVD'lerden de filmleri okumakta yada askeri amaçlarla hedeflerin işaretlenmesinde lazerlerden faydalanılmaktadır. Lazer çok güçlü bir ışıktır ve teorik olarak enerjisini yitirmeden sonsuza kadar gidebilir. Lazer ışığının enerjisi dalga boyu ve gücü ile ilişkilidir. Örneğin15 mW'ın üstündeki lazerler göze anında zarar verebilir. 100 mw'nin üstü ise kibrit yakabilir ve sert yüzeylere yazı yazabilir. Varis tedavisinde lazer iki şekilde kullanılır. Bunlardan ilki lazeri bir kateter yada fiber ile damar içerisine verip damarı içeriden yakma yada kapatma işlemi olup “endovenöz laser tedavisi” olarak ifade edilir. Diğeri ise derideki kılcal damar varislerinin dışarıdan lazer ışığı ile yakılması olup, “dermal laser” olarak adlandırılmaktadır. 

 

 

Nasıl yapılır?

Lazerle varis tedavisi reflü yada kaçak gösteren ve sonuçta bacakta varis oluşturan damarların yapılarak kapatılması işlemidir. Bu çerçevede lazerle varis tedavisi sıklıkla ayak bileği kasık arasına yer alan büyük safen toplardamarı, ayak bileği diz arkası arasında yer alan küçük safen toplardamarı yada derin ve yüzeyel toplardamarlar arasında bağlantıyı sağlayan perforan damarlara yönelik yapılır. Genelde diz hizasından ultrason eşliğinde hastalıklı büyük safen ven toplardamarına bir iğne ile girilir. Bu iğneden bir tel ve bununda üzerinden lazer enerjisini verecek olan kateter damar içine yerleştirilir. Daha sonra kateterin ucu büyük safen toplardamarının femoral damarda döküldüğü yere getirilir. Laser tedavisi tümesan anestezi adı verilen özel bir teknikle  yapılır. Bu anestezi yöntemi toplardamarın çevresine içinde lokal anestetik ilaç bulunan bir solüsyonun ultrason altında dikkatlice enjekte edilmesidir. Daha sonra lazer enerjisi verilmeye başlanırken kateter yavaşça geriye doğru çekilir.

 

Nasıl yapılır?

Lazerle varis tedavisi reflü yada kaçak gösteren ve sonuçta bacakta varis oluşturan damarların yapılarak kapatılması işlemidir. Bu çerçevede lazerle varis tedavisi sıklıkla ayak bileği kasık arasına yer alan büyük safen toplardamarı, ayak bileği diz arkası arasında yer alan küçük safen toplardamarı yada derin ve yüzeyel toplardamarlar arasında bağlantıyı sağlayan perforan damarlara yönelik yapılır. Genelde diz hizasından ultrason eşliğinde hastalıklı büyük safen ven toplardamarına bir iğne ile girilir. Bu iğneden bir tel ve bununda üzerinden lazer enerjisini verecek olan kateter damar içine yerleştirilir. Daha sonra kateterin ucu büyük safen toplardamarının femoral damarda döküldüğü yere getirilir. Laser tedavisi tümesan anestezi adı verilen özel bir teknikle  yapılır. Bu anestezi yöntemi toplardamarın çevresine içinde lokal anestetik ilaç bulunan bir solüsyonun ultrason altında dikkatlice enjekte edilmesidir. Daha sonra lazer enerjisi verilmeye başlanırken kateter yavaşça geriye doğru çekilir.

Her cm için lazer enerjisi birkaç kez verilir. Bu yöntemle kasıktan dize veya diz altına kadar olan alanda toplardamarın içine boylu boyunca lazer enerjisi verilmiş olur. Daha sonra da tüm kateterler çekilir. Lazer toplardamarı içten yüksek enerji ile duvarlarını birbirine yapıştırır. Bu arada bacakta bulunan varisler, duruma göre ya aynı seansta ya da ayrı bir seansta mikro kesilerden cerrahi yöntemle çıkarılır yada da hiçbir şey yapılmadan bırakılır. Takip eden aylarda varislerin yarısından çoğu kendiliğinden kaybolur veya kaybolmayanlara gerekirse köpük tedavisi uygulanabilir. Varislerin kendisine doğrudan lazer yapılmaz.   İşlem ortalama 30-40 dk sürer. İşlem bittiğinde bacağa elastik bandaj sarılır ve hastanın 10-20 dk yürümesi önerilir. Hasta işlem sonrası evine gidebilir. Daha sonra hasta evine giderken de birkaç haftalığına varis çorabı bacağa geçirilir.

Lazer tedavisinin etkinliği

Laser ile varis tedavisi, varisin klasik tedavi yöntemi olan cerrahi yönteme benzer başarı oranına sahiptir. Diğer bir ifade varislerin ortadan kaybolma başarısı ve yeniden varis oluşmaması kriterleri açısından lazerle tedavi ile ameliyat yada diğer yöntemler arasında fark yoktur yada en az ameliyat kadar lazer iyidir.  Ancak ameliyata göre lazer tedavisi ile hastalar çok kısa süre içinde ayağa kalkıp, daha az ağrı ve morarma ile günlük işlerine birkaç gün içinde dönebilirler.

 

 

 

 

 

 

 

Lazerle tedavi sonrası:

Bütün normal aktivitelerine (yürümek, banyo yapmak v.b.) hastalar devam edebilirler. Sadece işlem sonrası bir süre ağır egzersiz yapmamaları önerilir.

Avantajları:

  • İz kalmaz,
  • Cerrahi kesi gerekmez,
  • Morarma ve şişlik çok az olur,
  • Kısa sürede iyileşir,
  • Lokal anestezi ile yapılabilir,
  • Hastanede yatış gerekmez.

 

 

Dezavantajları:

Laser ile varis tedavisi sonrası yan etkiler oldukça azdır. Bazen hastalar lazer yapılan hat boyunca kızarıklıktan şikayetçi olabilirler. Bazen işlem sonrası erken dönemde lazer uygulanan damar deri altında hafif ağrılı bir sertlik şeklinde hissedilebilir. Bu birkaç hafta içinde kaybolur. Hastaların az bir bölümü lazer uygulanan toplar damar üzerindeki deride uyuşukluktan yakınabilirler ve  bu durumda birkaç hafta içinde düzelir. Bazen deri altında görülen damarlara varis uygulanırsa oluşan kahverengi iz yıllarca kalabilir.

© Copyright 2016 - Cüneyt KÖKSOY